Restant van de propeller van een Deperdussin Monocoque type F van de crash van eerste luitenant der infanterie G.D. Spandaw op 2 juli 1914
propeller
Restant van de houten propeller van het tweepersoons eendekker vliegtuig de Deperdussin "Monocoque" type F gebouwd bij Léon de Brouckère in Herstal, bij Luik in België. Met dit vliegtuig verongelukte de eerste luitenant der infanterie G.D. Spandaw op 2 juli 1914 te Soesterberg. Het betroft het eerste dodelijke ongeluk in de geschiedenis van de Nederlandse militaire luchtvaart. Er zijn twee fotografische afbeeldingen aangebracht op de propeller bovenaan het portret van de eerste luitenant der infanterie G.D. Spandaw, daaronder een afbeelding van het vliegtuigtype de Deperdussin "Monocoque" type F.Op 24 maart 1913 arriveerde het eerste militaire vliegtuig in Tandjong Priok: een Franse Deperdussin die met het stoomschip "Goentoer" uit Rotterdam werd aangevoerd. De Deperdussin "Monocoque" was op aanbeveling van de luitenant der artillerie H. ter Poorten, die op eigen kosten in België had leren vliegen, voor zevenentwintigduizend Belgische francs gekocht en gebouwd bij Léon de Brouckère in Herstal, bij Luik. De tweepersoons eendekker had een zeventig pk Gnome-motor, maar de Deperdussin bleek ongeschikt voor de tropen, omdat na proeven met zestien gelijmde, houten blokjes in het kampement van de Geweermakersschool te Meester Cornelis er veertien bleken te hebben losgelaten. Op 9 november werd de Deperdussin "Type F" weer met de "Deli" naar Nederland teruggestuurd, zonder ooit in Indië te hebben gevlogen. Op 19 mei 1914 vloog de eerste luitenant der infanterie G.D. Spandaw deze kist in anderhalf uur van Genk (België) naar Soesterberg. Op 2 juli gleed Spandaw boven Soesterberg af en overleed de volgende morgen. De kist moest worden afgeschreven. Het eerste militaire vliegtuig uit Indië vond een roemloos einde en de eerste vlieger was al gevallen nog vóórdat de luchtmacht in Indië had gevlogen ...Het betroft eerste dodelijke ongeluk in de geschiedenis van de Nederlandse militaire luchtvaart.
Bron:
https://www.militairespectator.nl/sites/default/files/bestanden/uitgaven/1914/1914-0550-01-0109.PDF
http://luchtschroef.blogspot.com/2013/10/drie-nederlands-indische.html
https://www.vriendennmm.nl/media/filer_public/b9/ce/b9ceeae9-c986-4726-a823-4647a183733a/spinner_52.pdf
https://www.dbnl.org/tekst/post034avia01_01/post034avia01_01_0009.php
Jan Lantmeeters, auteur van het boek “Léon de Brouckère, Belgisch luchtvaartpionier”
Militaire Luchtvaart in Nederlandsch-Indië (1913-1940) in beeld deel 1
Auteur: Hugo Hooftman, ISBN13: 978-90-288-0068-7